Başkan Çetin: "Ciro kaybı turizm sektöründe yüzde 70"

Batı Akdeniz Ekonomisini Geliştirme Vakfı (BAGEV), pandeminin bölge ekonomisine etkisini belirlemek amacıyla düzenlediği, Antalya, Isparta, Burdur ve Afyon Dinar'dan 1672 firmanın katıldığı anket çalışmasının sonuçlarını kamuoyu ile paylaştı.

Batı Akdeniz Ekonomisini Geliştirme Vakfı (BAGEV), pandeminin bölge ekonomisine etkisini belirlemek amacıyla düzenlediği, Antalya, Isparta, Burdur ve Afyon Dinar'dan 1672 firmanın katıldığı anket çalışmasının sonuçlarını kamuoyu ile paylaştı.Ankete göre ciro kaybının turizm sektöründe yüzde 70, sanayide yüzde 30, ticarette yüzde 10, hizmet sektöründe yüzde 20 civarında olduğunun altını çizen Davut Çetin, ankatin sanayi sektöründe özellikle Burdur'da ve Isparta tarımsal sanayi sektöründe ciddi ciro kaybına işaret ettiğini kaydetti.
Anket sonuçlarına göre, ciro kaybının turizm sektöründe yüzde 70, sanayide yüzde 30, ticarette yüzde 10, hizmet sektöründe yüzde 20 civarında olduğunu belirten Davut Çetin, "Anket sanayi sektöründe özellikle Burdur'da ve Isparta tarımsal sanayi sektöründe ciddi ciro kaybına işaret ediyor. İl ve sektör ağırlıklarına bakınca bölgede ortalama olarak yaklaşık yüzde 30 oranında ciro kaybı olduğunu görüyoruz. Ankete katılan işletmelerin yüzde 57'si çalışan sayısını azaltmış. Ankete katılan işletmelerin %45'i işletmelerini kapatırken, %41'i 'mücbir sebep' kapsamına girmiş. Katılımcıların yüzde 47'si kredi desteklerinden yararlanmışlar. İşletmelerin yüzde 36'sı istihdam desteklerinden yararlanırken vergi, prim ve kredi erteleme araçlarına başvuru sınırlı kalmış. Antalya için birincil ekonomik risk durgunluk olarak görülürken Burdur'da kur artışı, Isparta'da vergiler ve maliyet artışı, Dinar'da finansmana erişim seçenekleri öne çıktı" ifadesini kullandı.

Destekler seçici verilmeliydi
Pandeminin bölge ekonomisine olası etkilerini tahmin etmek üzere BAKA'nın da desteklediği bir çalışma başlattıklarını ve bilimsel temellere dayalı bu çalışmanın Türkiye'de bile bir ilk niteliğinde olduğunu söyleyen Davut Çetin'in sonuçları, Mayıs ayında çok moral bozmamak için basına vermediklerini, ama TOBB'a ve bakanlıklara gönderdiklerini söyledi. Mayıs ayında yapılan senaryo çalışmasının öngörüsünün bu yıl Bölge ekonomisinde yüzde 13 - 19 arasında küçülme olduğunu hatırlatan Çetin, " Turizm, turizme hizmet veren sektörler, yeme-içme, yolcu taşımacılığı, balıkçılık, tekstil-giyim gibi sektörlerin en fazla etkilenen, tarım ve inşaatın en az etkilenen sektörler olacağı raporlandı.Biz de buna dayanarak ekonomik desteklerin her sektör için ayrı biçimde değerlendirilmesini, yani seçici destek verilmesini talep ettik. Ancak, yaz aylarında herkese kredi dağıtılınca hem pandemiden en çok etkilenen sektörlere yeterli destek verilemedi hem de ekonomide dengeler iyice bozulmuş oldu. Nitekim bugün geldiğimiz noktada yaptığımız öngörü ve önerilerimizin doğruluğu ortaya çıkmış oldu." dedi.

Ankete 1672 firma katıldı
Bu rapor dışında bir de Temmuz ayında anket çalışması yaptıklarını, ATSO olarak ilkini il ölçeğinde yaptıkları bu anketi BAGEV ile Bölge düzeyine taşıdıklarını anlatan Davut Çetin, ankete 1672 firma katıldığını kaydetti. Çetin şöyle devam etti: " Bu firmaların yüzde 45'i Antalya'dan, yüzde 27'si Isparta'dan, yüzde 20'si Burdur'dan, yüzde 8'i Dinar'dan katıldı. Sektörel katılımda turizm, tarım, hizmet %22, sanayi %16, ticaret %8, inşaat %5 oldu. Ciro olarak da bölge ekonomisini doğru yansıtan bir katılım olduğunu görüyoruz.Anket sonuçları bize pandemi döneminde firmaların yarısına yakınının, %45'inin kapalı kaldığını, %25'inin ise normal çalışmaya devam ettiğini söylüyor.

Ciro kaybı turizm sektöründe yüzde 70
Ankete göre ciro kaybının turizm sektöründe yüzde 70, sanayide yüzde 30, ticarette yüzde 10, hizmet sektöründe yüzde 20 civarında olduğunun altını çizen Davut Çetin, ankatin sanayi sektöründe özellikle Burdur'da ve Isparta tarımsal sanayi sektöründe ciddi ciro kaybına işaret ettiği bilgisini paylaştı. İnşaat ve tarım sektörünin ise yüzde %10-%20 civarında ciro artışı elde ettiğini kaydeden Çetin, il ve sektör ağırlıklarına bakınca bölgede ortalama olarak yaklaşık yüzde 30 oranında ciro kaybı olduğunun söylenebileceğini belirtti. Çetin, " Zaten diğer raporda kapanma dönemi küçülmesi yüzde 27 çıkmıştır. Dolayısıyla bu sonuçlar birbirlerini teyit etmektedir.
Ankete katılan işletmelerin yüzde 57'si çalışan sayısını azaltırken, işletmelerin yüzde 15'inde istihdam artışı gerçekleşmiştir. İnşaat ve ticaret sektörlerinde istihdam net olarak artmıştır.İlginç bir sonuç kredi konusunda ortaya çıkmıştır. Kredi kullanımını artıran firma oranı %25'te kalmıştır. Belki anketi Haziran ayında başlattığımız için sonradan bir miktar daha artmış olabilir.Ankete katılan işletmelerin yüzde 41'i "mücbir sebep" kapsamına girerken, yüzde 59'u kapsam dışı kalmıştır.
Önemli bir soru desteklerden yararlanma durumuydu. Toplamda işletmelerin yüzde 47'si kredi desteklerinden yararlanmıştır. İşletmelerin yüzde 36'sı istihdam desteklerinden yararlanırken vergi, prim ve kredi erteleme araçlarına başvuru sınırlı kalmıştır.Firmalara ekonomik risk değerlendirmelerini sormuştuk. Antalya için birincil risk ekonomik durgunluk olurken Burdur'da kur artışı, Isparta'da vergiler ve maliyet artışı, Dinar'da finansmana erişim olmuştur." diye konuştu.

Kalıcı vergi indirimi
Ekonomik desteklerde ise birinci konunun kalıcı vergi ve prim indirimi olarak çıktığını, kira desteğinin o dönemde 4. sırada kaldığını hatırlatan Davut Çetin, Antalya'da doğrudan vergilerde ve SGK priminde indirim en önemli destek olarak görüldüğünü söyledi. Başkan Çetin şöyle devam etti: " Dinar'da istihdam desteği talebi açık arayla ilk sıradadır. Burdur'da kira desteği öne çıkmıştır. Isparta'da ise KDV ve ÖTV indirimi en önemli destek talebi olmuştur. Turizm sektöründe KDV ve ÖTV indirimi ilk sıradadır. Bu sonuçta Isparta işletmelerinin payı bulunmaktadır. Tarım sektöründe doğrudan vergiler ve prim indirimi net biçimde öne geçmiştir. Hizmet sektöründe istihdam destekleri en önemli destek olarak belirtilmiştir. Ticaret sektöründe kredi destekleri ilk sırayı almıştır. Bir başka konu e-ticaretti. Ankete katılan 1672 firmanın yüzde 41'i e - ticaret veya sosyal medya üzerinden satış yapmaktadır. Pandemi döneminde e-ticaret yapan işletmelerin yüzde 54'ünün e - ticaret cirosu artmıştır.
Anketi bugün değerlendirdiğimizde bence en önemli mesele katılımın yüksek olması ve anketin gerçekten yol gösterici olmasıdır.
Bu veriler ışığında hazırladığımız raporda öne çıkan hususları birkaç başlık altında toplayabiliriz:

Raporda öne çıkan konular şöyle sıralandı: Turizm ve bağlı sektörlerde destekler 2021 yılı boyunca devam etmelidir. Pandemi önlemleri nedeniyle kapalı kalan küçük işletmelerin stok zararı, kira ve elektrik bedelleri gibi genel giderleri, sabit bir tutar üzerinden Devlet destekleri kapsamına alınmalıdır. Pandemiden etkilenen sektörlerde vergi yükü kalıcı olarak düşürülmeli, geçici vergi uygulamasına son verilmelidir.Ticaret sektöründe e-ticaret ve yerel lojistik altyapısı desteklenmelidir. Tarımda girdi maliyetleri artışına dikkat edilmeli, girdi finansmanına destek sağlanmalıdır. Sebze-meyve, süs bitkileri, tıbbi-aromatik bitkiler gibi ürünlerin ihracatının desteklenmesi, pazar çeşitlendirmesi, hava kargo taşımacılığının geliştirilmesi, Isparta havalimanının kargo limanı olarak değerlendirilmesi bölgesel ölçekte ele alınmalıdır. Bölgesel düzeyde sorunları hızla aşacak kurumsal koordinasyon mekanizmaları güçlendirilmelidir. BAKA-BAGEV işbirliğiyle bölgenin stratejik ürünleri izleme ve koordinasyon sistemi kurulmalıdır. Turizmde yerel dijital tanıtım kampanyaları konusunda yerel yönetimler ve Odalar işbirliğiyle kapasite kurulmalıdır.Mermer, tarımsal girdi gibi bölgenin önemli ihracatçı sektörleri için pazar çeşitlendirmesi ve tutundurmasına yönelik uzun vadeli eylem planları hazırlanmalıdır.

25 Ara 2020 - 14:37 - Gündem

ispartamhaber.com son bir ayda 61.334 kez ziyaret edildi.


göndermek için kutuyu işaretleyin

Yorum yazarak Isparta Haber Topluluk Kuralları’nı kabul etmiş bulunuyor ve yorumunuzla ilgili doğrudan veya dolaylı tüm sorumluluğu tek başınıza üstleniyorsunuz. Yazılan yorumlardan Isparta Haber hiçbir şekilde sorumlu tutulamaz.

Anadolu Ajansı (AA), İhlas Haber Ajansı (İHA), Demirören Haber Ajansı (DHA) tarafından servis edilen tüm haberler Isparta Haber editörlerinin hiçbir editöryel müdahalesi olmadan, ajans kanallarından geldiği şekliyle yayınlanmaktadır. Sitemize ajanslar üzerinden aktarılan haberlerin hukuki muhatabı Isparta Haber değil haberi geçen ajanstır.